Ja, je mag je product al verkopen terwijl je octrooiaanvraag nog in behandeling is. Er is geen wettelijke verplichting om te wachten met commercialisering totdat het octrooi daadwerkelijk is verleend. Toch brengt verkopen vóór verlening bepaalde juridische en strategische risico’s met zich mee die je goed moet begrijpen voordat je die stap zet. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over verkopen tijdens de aanvraagfase.
Wat betekent ‘patent pending’ juridisch gezien?
‘Patent pending’ betekent dat je een octrooiaanvraag hebt ingediend, maar dat het octrooi nog niet is verleend. Juridisch gezien geeft een ingediende aanvraag je nog geen afdwingbare rechten. Je kunt derden in deze fase niet verbieden om jouw uitvinding te kopiëren of te gebruiken. Wel markeert de indieningsdatum je prioriteitsdatum: als het octrooi later wordt verleend, gelden de rechten met terugwerkende kracht vanaf die datum.
De term ‘patent pending’ heeft wel een praktisch effect. Het signaleert aan de markt dat je actief bezig bent met octrooibescherming. Concurrenten weten dat er een aanvraag loopt en dat ze bij verlening met terugwerkende kracht aansprakelijk kunnen zijn voor inbreuk. Dat maakt de aanduiding nuttig als afschrikmiddel, ook al heeft ze op zichzelf geen juridische afdwingbaarheid.
Belangrijk om te weten: je mag de aanduiding ‘patent pending’ of ‘octrooi aangevraagd’ alleen gebruiken zolang de aanvraag daadwerkelijk loopt. Gebruik je de term onterecht of nadat de aanvraag is afgewezen, dan kan dat juridische of financiële gevolgen hebben.
Welk risico loop je als je verkoopt vóór octrooiverlening?
Openbare verkopen kunnen gevolgen hebben voor de nieuwheid van je uitvinding — in beginsel is een uitvinding na openbare bekendmaking juridisch niet meer nieuw en daarmee in principe niet meer octrooieerbaar. Alleen als je op tijd (d.w.z. binnen 1 jaar) na de initiële indiening in andere landen identieke octrooiaanvragen indient met behoud van de prioriteitsdatum, en daarna tijdig alle vervolgstappen zet, kun je dit probleem omzeilen. Dit is niet zozeer een probleem van verkoop vóór octrooiverlening, maar je wordt wel gedwongen de vervolgstappen in de verleningsprocedures tijdig te blijven zetten als al op de markt bent.
Ook kunnen openbare verkopen gevolgen hebben voor het indienen van een tweede octrooiaanvraag voor een verbeterde versie van het product. De eerdere versie van het product kan dan de octrooieerbaarheid van de verbeterde versie in de weg zitten.
Wil je tijdens de aanvraagfase de uitvinding nog niet direct op de markt brengen, dan is het verstandig deze zo lang mogelijk geheim te houden, en zijn aanvullende maatregelen zoals geheimhoudingsovereenkomsten (NDA’s) en slimme contractuele afspraken met partners en afnemers nuttig. Deel een uitvinding nooit zonder vooraf schriftelijk vastgelegde geheimhouding — een mondelinge afspraak biedt onvoldoende zekerheid. NDA’s bieden geen octrooibescherming, maar verkleinen wel het risico dat kennis ongewenst wordt verspreid. Meer over wat een octrooi voor jou kan betekenen lees je op onze expertpagina.
Beschermt een ingediende octrooiaanvraag je al tegen kopiëren?
Nee, een ingediende octrooiaanvraag beschermt je niet direct tegen kopiëren. Zolang het octrooi niet is verleend, heb je geen afdwingbare rechten en kun je concurrenten die jouw uitvinding namaken niet juridisch aanpakken. De bescherming die een aanvraag biedt, is indirect en toekomstig van aard.
Wat de aanvraag wél doet, is je prioriteitsdatum vastleggen. Als het octrooi later wordt verleend, kun je in principe achteraf schadevergoeding eisen voor inbreuken die hebben plaatsgevonden ná de publicatiedatum van de aanvraag. Octrooiaanvragen worden doorgaans 18 maanden na de indieningsdatum gepubliceerd. Vanaf dat moment zijn derden officieel op de hoogte van de aanvraag, en kan bij verlening met terugwerkende kracht een schadevergoeding worden gevraagd. In sommige landen is daarvoor wel nodig dat je de inbreukmaker actief hebt gewaarschuwd.
Hoe versterk je je positie tijdens de aanvraagfase?
Je positie tijdens de aanvraagfase versterk je door een combinatie van juridische, contractuele en commerciële maatregelen. Geen van deze maatregelen vervangt een verleend octrooi, maar samen verkleinen ze het risico en bouwen ze een steviger fundament voor je bescherming op.
Concrete stappen die je kunt zetten:
- Dien zo vroeg mogelijk een initiële aanvraag in: Hoe eerder je aanvraag is ingediend, hoe sterker je prioriteitspositie. Dit geldt zeker wanneer je gesprekken voert met investeerders en geheimhouding niet volledig is gewaarborgd.
- Gebruik NDA’s consequent: Sluit geheimhoudingsovereenkomsten schriftelijk af met iedereen die toegang heeft tot je technologie, van productiepartners tot potentiële investeerders. Leg dit altijd vooraf en schriftelijk vast.
- Overweeg aanvullende IE-bescherming: Afhankelijk van je product kunnen merkregistratie, modelregistratie of auteursrecht aanvullende bescherming bieden die direct afdwingbaar is.
- Communiceer strategisch over ‘patent pending’: Gebruik de aanduiding zichtbaar op je product en in je marketing om concurrenten te ontmoedigen.
- Volg de voortgang van je aanvraag actief: Zorg dat je aanvraag zo sterk mogelijk is opgesteld, zodat de kans op verlening met een brede bescherming maximaal is, en reageer tijdig op berichten van de bevoegde octrooi-instantie — zoals het Europees Octrooibureau (EOB) of een nationale instantie.
- Monitor octrooiaanvragen van concurrenten: Door relevante aanvragen in de gaten te houden, kun je tijdig inspelen op ontwikkelingen in jouw technologiegebied en je eigen strategie bijsturen.
Hoe wij je helpen tijdens de octrooiaanvraag
De periode tussen het indienen van een aanvraag en de daadwerkelijke verlening is strategisch gevoelig. Bij DOGIO begeleiden we je niet alleen bij het opstellen en indienen van een sterke octrooiaanvraag, maar ook bij de keuzes die je daarna moet maken.
- We stellen je aanvraag zo op dat de kans op verlening zo groot mogelijk is, met duidelijke en brede conclusies.
- We adviseren je over aanvullende IE-bescherming zoals merk- en modelregistratie die direct afdwingbaar is.
- We begeleiden nationale, Europese en internationale aanvragen, onder meer via de PCT-procedure, en adviseren je over de landenkeuzes en validatie zodat je ook buiten Nederland beschermd kunt zijn.
- We voeren correspondentie met octrooi-instanties zoals het EOB en bewaken de voortgang van je aanvraag, inclusief relevante vervaldata en indieningstermijnen.
Wil je weten wat de beste strategie is voor jouw situatie? Neem contact op en we kijken samen wat de slimste aanpak is voor jouw product en markt.